Mijn blog

De evolutie van afpakken

9 december 2025

Esther Steinebach -<br />
Speelgroep, training en coaching
Esther Steinebach sportscasten kinderen die van elkaar afpakken

Bijna niemand weet dit: ‘afpakken’ betekent iets totaal anders bij een baby, jonge dreumes of peuter.

Er bestaan namelijk drie verschillende ontwikkelingsfases, die elk hun eigen aanpak nodig hebben.

Als het goed is, hebben we als doel dat een kind zijn eigen problemen leert oplossen, zijn eigen emoties leert reguleren en zich leert inleven in anderen. Met dit in ons achterhoofd kunnen we ons verbindend pedagogisch handelen afstemmen op iedere ontwikkelingsfase.

Laten we beginnen bij de baby’s en jonge dreumesen.

Wat goed is om te weten, is dat de allerkleinsten spelen met het materiaal dat “toevallig” voor handen is. Ze bewegen door de ruimte, komen iets tegen en gaan daarmee spelen. Soms komen ze elkaar tegen, nemen ze iets uit elkaars handen en spelen vervolgens rustig verder.

Wat je vaak ziet, is dat de allerkleinsten niet onder de indruk zijn als een ander kindje iets afneemt. Ze schuiven gewoon door naar het volgende dat ze tegenkomen.

Het is belangrijk dat wij op deze momenten geen probleem maken van iets dat voor het kind geen probleem is.

Waar wij kunnen voelen dat dit “afpakken” is, beleven deze jonge kinderen dit helemaal niet zo. Sterker nog: wij kunnen een probleem laten ontstaan dat er zonder onze bemoeienis nooit geweest zou zijn.

Maar dan, vaak rond de 14 maanden, zie je iets veranderen.

Wanneer er nu iets wordt afgenomen, speelt het kind niet meer rustig verder.

Er ontstaat een nieuw bewustzijn: dit had ik net, en nu ben ik het kwijt.
Je kunt dit letterlijk zien in het gezicht van een kind.

En precies dán is het belangrijk om in actie te komen.